Jubileusz 200-lecia utworzenia diecezji sejneńskiej i 43. rocznica koronacji figury Matki Bożej Sejneńskiej

 W dniach 1 i 2 września 2018 r. w Sejnach odbyły się uroczystości jubileuszowe związane z 200. rocznicą utworzenia diecezji sejneńskiej i 43. rocznicą koronacji figury Matki Bożej Sejneńskiej. Honorowy patronat nad tymi uroczystościami objęli: abp Stanisław Gądecki – metropolita poznański i przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski, abp Gintaras Grusas – metropolita wileński i przewodniczący Konferencji Episkopatu Litwy, bp Jerzy Mazur SVD – biskup ełcki oraz prof. Piotr Gliński, minister kultury i dziedzictwa narodowego.

Obchody wspomnianych rocznic zainaugurowane zostały w sobotę 1 września o godz. 14.15 odsłonięciem tablicy pamiątkowej dedykowanej bp. Antoniemu Baranowskiemu (Antanas Baranauskas), biskupowi sejneńskiemu w latach 1897-1902, wybitnemu poecie i językoznawcy litewskiemu. Obrzędu poświęcenia niniejszej tablicy dokonał bp Jerzy Mazur SVD, biskup ełcki. Podczas uroczystości, która odbyła się przy dawnym Pałacu Biskupim mieszczącym się przy ul. Piłsudskiego 28, obecni byli przedstawiciele społeczności litewskiej na czele z Wacławem Stankiewiczem (Vaclav Stankevič) – konsulem Republiki Litewskiej w Sejnach. Odsłonięciu tablicy towarzyszył śpiew litewskiego zespołu ludowego z miasta Onikszty (Anykščiai).

Następnie w Pałacu Biskupim miało miejsce sympozjum naukowe, które poprowadził ks. dr Ryszard Sawicki, wykładowca Wyższego Seminarium Duchownego w Ełku. Pierwszym prelegentem był ks. dr hab. Józef Łupiński, prof. UKSW – kapłan diecezji łomżyńskiej, historyk Kościoła. Przybliżył on słuchaczom dzieje diecezji sejneńskiej istniejącej w latach 1818-1925, skupiając się na prezentacji sylwetek biskupów sejneńskich i uwzględniając ich działalność duszpasterską, społeczną i kulturalną. Kolejny referat wygłosił dr Algimantas Katilius – historyk Kościoła z Wilna, który mówił o wychowankach Seminarium Duchownego w Sejnach jako twórcach niepodległej Litwy. Wykład ten został wygłoszony w jęz. litewskim, a polskojęzyczni słuchacze otrzymali jego tekst w jęz. polskim. Ostatnim prelegentem był prof. zw. dr hab. Wiesław Jan Wysocki, kierownik Katedry XIX i XX wieku w Instytucie Nauk Historycznych Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, honorowy obywatel miasta Sejny. Temat jego przedłożenia brzmiał: „Diecezja sejneńska a Niepodległość”. Określił on Sejneńszczyznę „ziemią wiary upartej”, odniósł się do zrywów niepodległościowych, a także kwestii konfliktów polsko-litewskich, np. powstania sejneńskiego.

Po zakończeniu sesji naukowej kontynuowano wspólne świętowanie w Klasztorze Podominikańskim, gdzie zostały otwarte dwie wystawy: „Dzieje diecezji sejneńskiej” i „Polskie malarstwo sakralne”. Wydarzenie to uświetnił koncert Orkiestry Kameralnej Filharmonii z Kowna, a było ono jednocześnie diecezjalnym spotkaniem środowisk twórczych diecezji ełckiej, a więc dziennikarzy oraz osób związanych z kulturą i sztuką.

Przed wieczorną Eucharystią miało miejsce przeniesienie Cudownej Figury Matki Bożej Sejneńskiej z kaplicy do głównego ołtarza bazyliki. We mszy św. koncelebrowanej, której przewodniczył bp Jerzy Mazur SVD, biskup ełcki wzięli udział bp Rimantas Norvila, biskup wiłkowyski oraz bp Henryk Ciereszko, biskup pomocniczy archidiecezji białostockiej. Bp Norvila przypomniał w homilii, że wiernych zamieszkujących teren dawnej diecezji sejneńskiej łączy pragnienie, aby zachować i bronić wiarę katolicką: „Tak było w okresie zaboru carskiego, kiedy to próbowano osłabić świadomość narodową, tradycję katolicką, tak Polaków, jak i Litwinów”. Biskup wiłkowyski zaakcentował, że „w toku historii zbliżają nas idee powstania z roku 1830 i 1863, wspólna walka, wspólna obojgu narodów męka, śmierć czy zesłanie, represje po powstaniach”. Mówił, że „wspomnienie walczących i męczenników z tego okresu zachęca do szukania nie tyle tego, co nas różni, lecz tego co nas zbliża”. Zachęcał do braterskiego szacunku i pielęgnowania jedności w wierze. Po zakończonej Eucharystii biskup ełcki i kustosz sanktuarium dokonali aktu zawierzenia Matce Bożej Sejneńskiej.

Po Mszy św. odbyło się czuwanie modlitewne, podczas którego przez pośrednictwo Pani Sejneńskiej zanoszono modlitwy w jęz. polskim i litewskim. Zwieńczeniem czuwania był Apel Jasnogórski z udziałem abp. Jana Romeo Pawłowskiego, bp. Rimantasa Norvila i bp. Jerzego Mazura SVD, który przewodniczył tej modlitwie. Podczas rozważania apelowego biskup ełcki mówił: „Przybywamy, by złożyć Ci hołd jako naszej Matce, ale pragniemy także przez spotkanie z Tobą jeszcze bardziej przybliżyć się do Jezusa, Twojego Syna”. Nawiązał do 79. rocznicy wybuchu II wojny światowej, która rozpoczęła „gehennę śmierci i cierpienia ludzi i całych narodów” pochłaniając dziesiątki milionów ludzkich istnień. Bożemu miłosierdziu zawierzył ofiary tej wojny, a Księcia Pokoju prosił „o pokój w naszych krajach, w Europie i na świecie”.

Niedziela 2 września to kolejny dzień uroczystości jubileuszowych. Podczas Mszy św. o godz. 7.00, 8.30, 10.00 i 17.30 homilię wygłosił ks. dr Ryszard Sawicki nawiązując do świętowanych jubileuszy i wskazując na wielkie dziedzictwo wiary i kultury związane z ponad 400-letnią obecnością Figury Matki Bożej Sejneńskiej i 107-letnim okresem istnienia diecezji sejneńskiej, która odżyła w 2009 r. jako stolica tytularna abp. Jana Romeo Pawłowskiego, watykańskiego dyplomaty, obecnego delegata ds. nuncjatur w Sekretariacie Stanu Stolicy Apostolskiej.

Kulminacyjnym punktem uroczystości jubileuszowych była niedzielna Eucharystia sprawowana o godz. 12.00. W procesji wejścia zatrzymano się na placu kościelnym przy odnowionej Figurze Matki Bożej (z 1908 r.), którą poświęcił bp Romuald Kamiński, biskup warszawsko-praski. Liturgii eucharystycznej przewodniczył abp Jan Romeo Pawłowski, biskup tytularny Sejn. Wzięli w niej udział przedstawiciele Episkopatu Polski, Litwy i USA: abp Lionginas Virbalas SJ – metropolita kowieński, bp Romuald Kamiński – biskup warszawsko-praski, bp Rimantas Norvila – biskup wiłkowyski, bp Witold Mroziewski – biskup pomocniczy Brooklynu i bp Jerzy Mazur SVD – biskup ełcki.

Abp Jan Romeo Pawłowski w wygłoszonej homilii przywołał bullę papieską Piusa VII „Ex imposita nobis” z 30 czerwca 1818 r., na mocy której została erygowana diecezja sejneńska, czyli augustowska. Terytorialnie pokrywała się ona z gubernią augustowską, zgodnie z życzeniem cara Aleksandra I Romanowa. Biskup tytularny Sejn mówił, że celebracja eucharystyczna, w której uczestniczymy to okazja do złożenia dziękczynienia Bogu. Obecną diecezję ełcką nazwał „spadkobierczynią historycznej diecezji sejneńskiej”. Nadmienił, że cieszy się z faktu, że z woli Ojca Świętego Benedykta XVI został włączony w to dziedzictwo jako pierwszy biskup tytularny Sejn. Zachęcał do patrzenia z radością na teraźniejszość i przyszłość odnosząc się do radosnego spotkania Maryi i Elżbiety oczekujących na narodziny swoich synów. Nawiązując do 100. rocznicy odzyskania niepodległości przez Polskę i Litwę mówił o wolności, która została nam dana i zadana.

W uroczystej celebracji eucharystycznej połączonej z procesją wzięli udział kapłani z Polski i Litwy, siostry zakonne, ełccy seminarzyści, przedstawiciele władz rządowych, samorządowych, służb mundurowych i licznie zebrani wierni. Na zakończenie Mszy św. bp Jerzy Mazur SVD dokonał aktu zawierzenia diecezji ełckiej Matce Bożej Sejneńskiej. Odsłonięto również tablicę upamiętniającą 200. rocznicę utworzenia diecezji sejneńskiej, ufundowaną przez Kapitułę Sejneńsko-Wigierską. Odczytano okolicznościowe listy abp. Stanisława Gądeckiego – przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski oraz abp. Gintarasa Grusasa – przewodniczącego Episkopatu Litwy. Ks. prał. Zbigniew Bzdak – proboszcz i kustosz sejneńskiego sanktuarium maryjnego podziękował wszystkim za przybycie i wspólną modlitwę. Zwieńczeniem dwudniowych uroczystości była wspólna agapa i Festyn Rodzinny na Placu Dominikańskim.

ks. dr Ryszard Sawicki